Stichting Walk of Life strijkt neer in Rotterdam

Elk levensverhaal is het waard om gehoord en gelezen te worden. Dat is het uitgangspunt van stichting Walk of Life, dat levensverhalen van ‘mensen zonder netwerk’ laat optekenen en bewaren in een databank. Drugspastor Zwanine Siedenburg bedacht samen met oud-ombudsman Arre Zuurmond dat niemand naamloos ten onder mag gaan. Deze laatste gaat nu de regio Rotterdam leiden, startend in de Pauluskerk. En hij is hard op zoek naar vrijwilligers.

Te vaak nog worden mensen begraven die geen sociaal netwerk hebben. Dan is er dus niemand die nog iets over het leven en karakter van de overledene kan vertellen. Zowel Siedenburg als Zuurmond maakten eenzame uitvaarten mee, begrafenissen waar niemand iets kon vertellen over de overledene, simpelweg omdat informatie ontbrak. Stichting Walk of Life, levensverhalen – sinds midden 2023 actief - probeert hier nu verandering in te brengen.

“Achteraf denk ik: was ik maar in Afrika gebleven, dan was ik maar één keer doodgegaan. Hier ga ik iedere dag weer opnieuw dood. Mijn leven is verziekt en gebrandmerkt, door de slordigheid van een ambtenaar. Noodgedwongen heb ik zware lessen geleerd. Wat ik de mensen kan vertellen is ‘de criminaliteit is heerlijk qua centjes, maar dat is maar 10 procent van het verhaal’. Over de andere 90 procent hoor je niks. Dat boeven gevaar lopen, dat hun naasten gevaar lopen, dat de buren gevaar lopen. Ook niks over de slachtoffers die zij creëren.” – Uit het sociaal testament van een 46-jarige ongedocumenteerde in Rotterdam

“Mijn overtuiging is: elk levensverhaal is het waard om gehoord en gelezen te worden”, zegt regiocoördinator van Walk of Life Zuurmond. “Maar van deze groep mensen, de dak- en thuislozen, de drugsverslaafden, de ongedocumenteerden, worden de verhalen niet verteld. Dat vind ik verdrietig en onmenselijk. Zonder dat jouw levensverhaal verteld wordt, kun je niet sterven en begraven worden.”

Zuurmond heeft zelf al enkele interviews in Rotterdam gedaan en werd geraakt door de diversiteit aan verhalen van kwetsbare medemensen. “Als je met hen praat, blijken het altijd interessante mensen te zijn, die misschien niet altijd op het rechte pad zaten en veel leed hebben ervaren, maar ook zeker bijzondere dingen hebben meegemaakt. Het is leerzaam en spannend om met hen in gesprek te komen.”

“Ik wil de burgers laten zien hoe we worden behandeld. Ze duwen jou tot de rand van de menselijkheid en als je dan gaat flippen, zeggen ze: ‘Zie je wel, ze hebben gelijk, die gasten zijn monsters.’ Dan vraag ik je: wie kwam er nu als eerste? Is het de kip of het ei? De haat en de angst die is gezaaid in hun harten, die wil ik bestrijden.”

- Uit het sociaal testament van een 46-jarige ongedocumenteerde in Rotterdam

De levensverhalen worden verzameld in een database, waaruit begrafenisondernemers, maar ook geestelijken kunnen putten als iemand zonder netwerk overlijdt. Ze worden tevens opgeslagen in de verschillende stadsarchieven, zodat historici over honderd jaar nog kunnen lezen hoe kwetsbare medemensen in onze steden leefden. “Daarnaast”, zegt Zuurmond, “is deze methode een nieuwe vorm van pastoraal werk. De gesprekken die we voeren, kunnen ook helend werken. Met hen praten over hun leven en met hen daarop reflecteren vanuit oprechte aandacht, dat doet de meesten goed.”

Op dit moment is Walk of Life al in Amsterdam, Apeldoorn, Haarlem en Utrecht actief. De afdeling Rotterdam laat zich sinds december 2024 horen en is hard op zoek naar vrijwilligers. Zij krijgen eerst een gesprek en daarna een training. Vrijwilligers hoeven geen schrijversvakschool of journalistiek te hebben gestudeerd. Ze interviewen aan de hand van vastgestelde vragen en schrijven het verhaal vanuit het hart. Daarna wordt het nog geredigeerd.

Voel je je aangesproken door dit verhaal? Meld je dan aan bij projectleider Zwanine Siedenburg, [email protected].